Thứ Năm Tuần XXIX Thường Niên

Thánh Gio-an Phao-lô II, giáo hoàng (Lễ nhớ tự do)

NGỌN LỬA CỦA TÌNH YÊU VÀ SỰ DẤN THÂN

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Lu-ca (Lc 12, 49-53)

Khi ấy, Đức Giê-su phán cùng các môn đệ rằng: “Thầy đã đến ném lửa vào mặt đất, và Thầy những ước mong phải chi lửa ấy đã bùng lên! Thầy còn một phép rửa phải chịu, và lòng Thầy khắc khoải biết bao cho đến khi việc này hoàn tất! Anh em tưởng rằng Thầy đến để ban hòa bình cho trái đất sao? Thầy bảo cho anh em biết: không phải thế đâu, nhưng là đem sự chia rẽ. Vì từ nay, năm người trong cùng một nhà sẽ chia rẽ nhau, ba chống lại hai, hai chống lại ba. Họ sẽ chia rẽ nhau: cha chống lại con trai, con trai chống lại cha; mẹ chống lại con gái, con gái chống lại mẹ; mẹ chồng chống lại nàng dâu, nàng dâu chống lại mẹ chồng”.

NGỌN LỬA CỦA TÌNH YÊU VÀ SỰ DẤN THÂN

Trong hành trình đức tin của mỗi người Ki-tô hữu, hình ảnh ngọn lửa luôn mang một ý nghĩa biểu tượng vô cùng mạnh mẽ và thiêng liêng. Lửa không chỉ là yếu tố vật lý giúp sưởi ấm hay nấu chín thức ăn, mà trong Kinh Thánh, lửa thường được dùng để diễn tả sự hiện diện đầy quyền năng của Thiên Chúa, sự thanh luyện và nhất là tình yêu nồng cháy của Ngài đối với nhân loại. Khi Đức Giê-su tuyên bố: “Thầy đã đến ném lửa vào mặt đất, và Thầy những ước mong phải chi lửa ấy đã bùng lên”, Ngài không nói đến thứ lửa hủy diệt của hận thù hay chiến tranh, mà là ngọn lửa của Chúa Thánh Thần, ngọn lửa của tình yêu cứu độ, ngọn lửa của chân lý và sự dấn thân không mệt mỏi. Hôm nay, khi Giáo hội hân hoan mừng lễ nhớ Thánh Giáo hoàng Gioan Phao-lô II, một vị mục tử vĩ đại của thời đại chúng ta, lời Chúa về ngọn lửa ấy lại càng trở nên sống động và thấm thía hơn bao giờ hết, bởi lẽ cả cuộc đời ngài là một minh chứng hùng hồn cho ngọn lửa tình yêu đã bùng cháy và lan tỏa đến tận cùng trái đất.

Đức Giê-su khao khát ngọn lửa ấy bùng lên, đó là nỗi khắc khoải của một trái tim yêu thương đến cùng. Ngài biết rằng thế gian đang lạnh lẽo bởi sự vô cảm, bởi tội lỗi và bởi sự xa cách Thiên Chúa. Chỉ có ngọn lửa từ trời cao, ngọn lửa mà Ngài mang đến mới có thể làm tan chảy những tảng băng của sự ích kỷ, mới có thể nung đốt tâm hồn con người để họ biết yêu thương nhau và yêu mến Thiên Chúa trên hết mọi sự. Ngọn lửa ấy cũng chính là sự nhiệt thành tông đồ, là lòng hăng say loan báo Tin Mừng mà không có bất kỳ khó khăn hay thử thách nào có thể dập tắt được. Nhìn vào cuộc đời của Thánh Gioan Phao-lô II, chúng ta thấy rõ ngọn lửa này đã cháy sáng rực rỡ như thế nào. Từ một chàng thanh niên Karol Wojtyła sống dưới những chế độ hà khắc, trải qua bao biến cố đau thương của lịch sử dân tộc Ba Lan và thế giới, ngọn lửa đức tin chưa bao giờ lụi tàn trong ngài, trái lại, nó càng được tôi luyện để trở nên mạnh mẽ, kiên cường và rạng rỡ hơn.

Khi Đức Giê-su nói về phép rửa mà Ngài phải chịu và lòng Ngài khắc khoải cho đến khi hoàn tất, Ngài đang hướng về cuộc khổ nạn thập giá. Đó là đỉnh cao của tình yêu, nơi ngọn lửa hiến tế bùng lên dữ dội nhất để thiêu đốt mọi tội lỗi của nhân loại. Thánh Gioan Phao-lô II cũng đã họa lại hình ảnh ấy trong chính cuộc đời và sứ vụ của mình. Ngài không chỉ rao giảng về tình yêu bằng lời nói, mà còn bằng chính sự đau khổ của thân xác, bằng gánh nặng của tuổi tác và bệnh tật trong những năm tháng cuối đời. Hình ảnh vị Giáo hoàng già yếu, run rẩy nhưng vẫn kiên vững bám vào Thánh Giá trong ngày Thứ Sáu Tuần Thánh đã trở thành một bài giảng không lời nhưng vang vọng hơn bất cứ bài hùng biện nào. Đó là bài giảng về sự trung tín, về việc để cho ngọn lửa tình yêu của Chúa Ki-tô thiêu đốt trọn vẹn con người mình, biến cuộc đời mình thành của lễ toàn thiêu dâng lên Thiên Chúa Cha và cầu nguyện cho nhân loại.

Chúa Giê-su ước mong lửa ấy bùng lên, và Ngài mời gọi mỗi chúng ta trở thành những đốm lửa nhỏ để lan truyền hơi ấm ấy. Trong thế giới hôm nay, khi chủ nghĩa duy vật, chủ nghĩa cá nhân và văn hóa hưởng thụ đang ngày càng lan rộng, làm nguội lạnh đi những giá trị tinh thần cao quý, thì lời mời gọi “ném lửa” của Chúa Giê-su lại càng trở nên cấp bách. Thánh Gioan Phao-lô II, với khẩu hiệu “Totus Tuus” – Tất cả cho Mẹ, đã để cho ngọn lửa của Chúa Thánh Thần dẫn dắt ngài đi khắp năm châu bốn biển, đến với mọi dân tộc, mọi tôn giáo, đặc biệt là giới trẻ. Ngài đã thắp lên trong lòng người trẻ ngọn lửa của hy vọng và lý tưởng, khi ngài dõng dạc tuyên bố: “Đừng sợ! Hãy mở cửa, hãy mở rộng cửa cho Đức Ki-tô”. Lời kêu gọi ấy như một luồng gió mạnh thổi bùng lên những đốm than hồng đang âm ỉ trong lòng thế giới, đánh thức những tâm hồn đang ngủ mê hoặc sợ hãi, giục giã họ đứng lên và sống đúng với phẩm giá của con cái Thiên Chúa.

Tuy nhiên, mang lửa vào đời không phải là một hành trình êm ả. Lửa có đặc tính thanh luyện, và sự thanh luyện thì thường gây đau đớn. Lửa phân rẽ vàng thật và thau, cũng như chân lý của Tin Mừng phân rẽ sự thật và dối trá, ánh sáng và bóng tối. Chính vì thế, người môn đệ mang lửa của Chúa cũng phải chấp nhận sự cọ xát, sự chống đối và đôi khi là cả sự loại trừ. Thánh Gioan Phao-lô II đã không ngần ngại đối diện với những thế lực đen tối của thời đại, những ý thức hệ sai lầm muốn chối bỏ Thiên Chúa và chà đạp nhân quyền. Ngài đã dùng ngọn lửa của sự thật để soi rọi vào những góc khuất của lịch sử, để bảo vệ sự sống, bảo vệ gia đình và phẩm giá con người. Ngài đã chấp nhận bị bắn, bị thương tích, bị chỉ trích, nhưng không bao giờ ngài để cho ngọn lửa yêu thương biến thành ngọn lửa hận thù. Ngược lại, ngài đã lấy tha thứ để đáp lại bạo lực, lấy tình thương để hóa giải hận thù, biến ngọn lửa thử thách thành ánh sáng của lòng thương xót.

Mỗi người chúng ta hôm nay, khi chiêm ngắm gương sáng của Thánh nhân và lắng nghe lời Chúa, cần tự hỏi: Trong lòng tôi đang cháy ngọn lửa nào? Là ngọn lửa của lòng mến Chúa yêu người, hay ngọn lửa của tham vọng, đố kỵ và giận dữ? Chúng ta có dám để cho ngọn lửa Lời Chúa thanh luyện những toan tính trần tục, những thói hư tật xấu trong con người mình hay không? Ước mơ của Chúa Giê-su là lửa ấy bùng lên, nhưng lửa không thể bùng lên nếu củi không khô, nếu lòng người còn quá nhiều ẩm ướt của sự lười biếng và hèn nhát. Chúng ta được mời gọi trở thành những người giữ lửa và truyền lửa. Trong gia đình, ngọn lửa ấy là sự hy sinh, nhẫn nhịn và tha thứ cho nhau. Trong cộng đoàn, ngọn lửa ấy là sự hiệp nhất, sẻ chia và phục vụ. Ngoài xã hội, ngọn lửa ấy là sự công chính, bác ái và dấn thân cho công ích. Đừng để mình trở thành những cục than nguội lạnh, làm tắt đi niềm vui và hy vọng của người khác, nhưng hãy là những ngọn nến cháy sáng, dù nhỏ bé, để xua tan bóng tối của thất vọng và buồn đau.

Thánh Gioan Phao-lô II đã đi hết chặng đường trần thế của mình, ngọn lửa đời ngài đã hòa vào ánh sáng vĩnh cửu của Thiên Chúa, nhưng hơi ấm ngài để lại vẫn còn lan tỏa khắp nơi. Ngài nhắc nhở chúng ta rằng, sự thánh thiện không dành riêng cho một thiểu số, mà là lời mời gọi cho tất cả mọi người. Sự thánh thiện ấy bắt đầu từ việc để cho trái tim mình bừng cháy ngọn lửa yêu mến Đức Ki-tô. Khi chúng ta yêu mến Ngài thực sự, chúng ta sẽ không thể ngồi yên, chúng ta sẽ bị thôi thúc phải lên đường, phải hành động, phải làm một cái gì đó để danh Chúa được cả sáng và nước Chúa được trị đến. Xin cho mỗi người chúng ta biết mở lòng đón nhận ngọn lửa Thánh Thần, can đảm bước đi trên con đường Thập giá như vị Cha chung kính yêu đã đi, để cuộc đời chúng ta cũng trở thành một bài ca, một ngọn lửa sưởi ấm thế gian đang ngày càng lạnh lẽo này.

Lm. Anmai, CSsR