Thứ Bảy Tuần XXVII Thường Niên

PHÚC THAY KẺ LẮNG NGHE VÀ TUÂN GIỮ LỜI THIÊN CHÚA

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca (Lc 11, 27-28)

Khi Đức Giêsu đang giảng dạy, thì giữa đám đông có một người phụ nữ lên tiếng thưa với Người: “Phúc thay người mẹ đã cưu mang và cho Thầy bú mớm!” Nhưng Người đáp lại: “Đúng hơn phải nói rằng: Phúc thay kẻ lắng nghe và tuân giữ lời Thiên Chúa.”

PHÚC THAY KẺ LẮNG NGHE VÀ TUÂN GIỮ LỜI THIÊN CHÚA

Trong hành trình đức tin của mỗi người Kitô hữu, câu hỏi về hạnh phúc đích thực luôn là nỗi trăn trở khôn nguôi, bởi lẽ con người sinh ra là để đi tìm hạnh phúc và cùng đích của cuộc đời là được nghỉ ngơi trong Thiên Chúa, nhưng giữa những bộn bề lo toan của kiếp nhân sinh, giữa những ồn ào náo nhiệt của thế gian, đôi khi chúng ta để lạc mất định nghĩa về cái phúc thật sự mà Thiên Chúa muốn trao ban. Đoạn Tin Mừng ngắn ngủi nhưng súc tích của Thánh Luca hôm nay mở ra cho chúng ta một chân trời mới, một cái nhìn sâu sắc về giá trị của việc làm môn đệ, và quan trọng hơn cả là tái định hướng cuộc đời chúng ta về nguồn cội của mọi ân sủng. Bối cảnh của câu chuyện diễn ra thật sống động, khi Chúa Giêsu đang giảng dạy, lời của Ngài có sức thu hút mãnh liệt, uy quyền trong lời nói và ân sủng trong hành động của Ngài đã chạm đến trái tim của đám đông dân chúng, khiến cho một người phụ nữ không thể kìm nén được cảm xúc mà phải thốt lên lời ca tụng dành cho người mẹ đã sinh thành ra Ngài. Lời khen ngợi của người phụ nữ ấy: “Phúc thay người mẹ đã cưu mang và cho Thầy bú mớm” là một phản xạ rất tự nhiên, rất nhân bản và đầy tình cảm của một người cũng có thể là một người mẹ, bà nhìn thấy sự vĩ đại của người con và suy ra hạnh phúc của người mẹ, bà ca tụng mối liên hệ huyết thống, ca tụng công lao sinh thành dưỡng dục, và theo quan niệm thông thường của người Á Đông cũng như người Do Thái, vinh quang của con cái là niềm hãnh diện của cha mẹ, mẹ quý nhờ con, con làm rạng danh mẹ. Thế nhưng, Chúa Giêsu không dừng lại ở sự tán đồng xã giao, Ngài không phủ nhận công lao của Đức Maria mẹ Ngài, nhưng Ngài nhân cơ hội này để nâng tư tưởng của đám đông, của người phụ nữ ấy và của chính chúng ta lên một tầm cao mới, một tầm cao siêu nhiên vượt thoát khỏi những ràng buộc của huyết thống trần gian để chạm đến mối tương quan thần linh vĩnh cửu.

Câu trả lời của Chúa Giêsu: “Đúng hơn phải nói rằng: Phúc thay kẻ lắng nghe và tuân giữ lời Thiên Chúa” thoạt nghe có vẻ như một gáo nước lạnh dội vào sự nhiệt thành của người phụ nữ kia, hoặc tệ hơn, có người lầm tưởng rằng Chúa Giêsu đang coi nhẹ Mẹ mình, nhưng thực ra hoàn toàn ngược lại, đây là lời ca tụng đẹp nhất, đúng đắn nhất và sâu sắc nhất mà Chúa Giêsu dành cho Đức Mẹ, đồng thời mở ra cánh cửa hy vọng cho tất cả chúng ta. Chúa Giêsu muốn khẳng định rằng, nền tảng của hạnh phúc, nền tảng của sự cao trọng không nằm ở yếu tố sinh học, không nằm ở việc mang thai chín tháng mười ngày hay dòng sữa nuôi con khôn lớn, dù những điều ấy rất đáng trân trọng và thiêng liêng, nhưng cái phúc lớn hơn, cái phúc tồn tại mãi mãi không bị thời gian bào mòn chính là thái độ đối với Lời Thiên Chúa. Khi nói câu này, Chúa Giêsu đang vẽ lên chân dung đích thực của Mẹ Maria, bởi lẽ trước khi cưu mang Ngôi Lời trong cung lòng trinh nguyên, Mẹ đã cưu mang Lời Thiên Chúa trong tâm hồn qua đức tin tuyệt đối. Mẹ Maria là người đầu tiên và là người mẫu mực nhất trong việc “lắng nghe và tuân giữ”, từ biến cố Truyền Tin với lời “Xin Vâng” đầy can đảm, Mẹ đã để Lời Chúa thấm nhập vào toàn bộ hữu thể của mình, hướng dẫn cuộc đời mình, và chấp nhận mọi rủi ro, mọi đau khổ để Lời ấy được thành sự. Nếu Mẹ chỉ là mẹ về mặt xác thịt, Mẹ chỉ có phúc hơn các người mẹ khác ở trần gian một chút, nhưng vì Mẹ là người môn đệ trung tín nhất, là người nghe và giữ Lời Chúa trọn vẹn nhất, nên Mẹ trở thành Mẹ của các tín hữu, Mẹ của Hội Thánh và là Đấng đầy ơn phúc giữa mọi người phụ nữ. Như Thánh Augustinô đã từng suy niệm rất hay rằng: “Đức Maria phúc đức vì đã cưu mang Đức Kitô trong tâm hồn hơn là đã cưu mang Ngài trong thân xác”, điều này cho thấy Chúa Giêsu đang mời gọi chúng ta nhìn vào Mẹ không chỉ để trầm trồ thán phục một đặc ân bất khả mô phỏng, mà để bắt chước một lối sống đức tin mà ai trong chúng ta cũng có thể vươn tới nhờ ân sủng.

Đi sâu vào cụm từ “lắng nghe và tuân giữ”, chúng ta thấy đây là hai vế không thể tách rời của một thực tại đức tin sống động, giống như hai nhịp đập của một trái tim, hay hai bước chân của một người lữ hành. Lắng nghe ở đây không chỉ là việc để âm thanh lọt vào tai, không phải là nghe một bản tin thời sự rồi quên ngay, cũng không phải là nghe một bài giảng hay để rồi tấm tắc khen ngợi khả năng hùng biện của linh mục mà đời sống chẳng có gì thay đổi. Lắng nghe theo nghĩa Kinh Thánh, nghĩa là “Shema”, bao hàm sự chú tâm trọn vẹn, sự mở lòng ra để đón nhận, và sự quy phục của lý trí lẫn con tim trước chân lý được mạc khải. Trong một thế giới quá nhiều tiếng ồn như hiện nay, từ tiếng ồn của xe cộ, máy móc đến tiếng ồn của mạng xã hội, của những tin đồn thất thiệt, của những lo toan cơm áo gạo tiền, khả năng lắng nghe Lời Chúa trở thành một thách đố lớn lao, chúng ta nghe rất nhiều thứ mỗi ngày nhưng lại hiếm khi dành ra vài phút thinh lặng để nghe Chúa nói, chúng ta để tâm hồn mình bị xáo trộn bởi những lời khen chê của thế gian nhưng lại dửng dưng trước Lời Hằng Sống. Chúa Giêsu cảnh tỉnh chúng ta rằng, phúc không đến từ việc chúng ta biết nhiều chuyện thiên hạ, mà đến từ việc chúng ta để Lời Chúa cư ngụ trong lòng mình. Nhưng lắng nghe mới chỉ là điều kiện cần, tuân giữ mới là điều kiện đủ để hoàn tất tiến trình nên thánh, tuân giữ hay thực hành là bằng chứng xác thực nhất của việc lắng nghe, bởi đức tin không có hành động là đức tin chết. Tuân giữ Lời Chúa không phải là một gánh nặng, không phải là việc tuân thủ một bộ luật khô cứng một cách nô lệ, mà là để Lời ấy biến đổi cách chúng ta suy nghĩ, cách chúng ta ứng xử, cách chúng ta yêu thương và tha thứ. Tuân giữ Lời Chúa là khi gặp thử thách gian nan, chúng ta không ngã lòng trông cậy; là khi bị xúc phạm, chúng ta nhớ đến lời dạy về sự tha thứ để không nuôi hận thù; là khi thấy người nghèo khổ, chúng ta nhớ đến lời dạy về bác ái để mở rộng bàn tay sẻ chia.

Hành trình từ tai đến tim và từ tim đến đôi tay là một hành trình dài và đầy cam go, đòi hỏi sự chiến đấu liên lỉ với chính bản ngã của mình. Có những lúc Lời Chúa đi ngược lại với sở thích, với đam mê, với quyền lợi trần thế của chúng ta, lúc đó việc “tuân giữ” trở thành một cuộc tử đạo không đổ máu, một sự từ bỏ đau đớn nhưng đem lại bình an sâu thẳm. Chúng ta hãy nhìn lại đời sống của mình, có bao giờ chúng ta tự hào mình là đạo dòng, là con nhà có đạo, có người thân đi tu, hay tự hào mình đi lễ đọc kinh nhiều, mà quên mất cốt lõi là sống Lời Chúa không? Chúa Giêsu không phủ nhận giá trị của những việc đạo đức bên ngoài, cũng như Ngài không phủ nhận phúc của người mẹ sinh ra Ngài, nhưng Ngài đặt lại thứ tự ưu tiên: nền tảng vững chắc nhất phải là sự vâng phục thánh ý Thiên Chúa. Nếu chúng ta chỉ nghe mà không làm, chúng ta giống như người xây nhà trên cát, mưa sa nước lũ ập đến nhà sẽ sụp đổ tan tành; nhưng nếu chúng ta nghe và làm, chúng ta đang xây đời mình trên đá tảng vững chắc là Đức Kitô. Hạnh phúc mà Chúa hứa ban cho kẻ tuân giữ Lời Ngài không phải là một sự đảm bảo về vật chất, không phải là lời hứa sẽ không gặp đau khổ hay bệnh tật, mà là niềm hạnh phúc nội tâm, sự bình an mà thế gian không thể ban tặng, là niềm xác tín rằng mình đang đi đúng đường về nhà Cha, và đang thuộc về gia đình của Thiên Chúa.

Lời Chúa hôm nay là một lời mời gọi khẩn thiết để mỗi người chúng ta tái khám phá vị trí của Lời Chúa trong đời sống hằng ngày. Đừng để cuốn Kinh Thánh phủ bụi trên kệ sách, đừng để những bài giảng trong thánh lễ trôi tuột qua tai, hãy biết nghiền ngẫm Lời Chúa như Mẹ Maria hằng ghi nhớ và suy đi nghĩ lại trong lòng. Mỗi ngày, hãy cố gắng tìm một câu Lời Chúa để làm kim chỉ nam cho mọi hành động, để khi đứng trước những lựa chọn, chúng ta biết hỏi: “Lời Chúa dạy tôi làm gì trong hoàn cảnh này?”. Khi chúng ta bắt đầu sống như thế, chúng ta sẽ cảm nghiệm được mối liên hệ thiêng liêng với Chúa Giêsu còn thân thiết hơn cả tình máu mủ ruột thịt, chúng ta trở nên mẹ, nên anh chị em của Ngài theo nghĩa thiêng liêng cao quý nhất. Ước gì mỗi người chúng ta, khi nghe đoạn Tin Mừng này, không chỉ dừng lại ở sự ngưỡng mộ Đức Mẹ hay Chúa Giêsu, mà cảm thấy được khích lệ để dấn thân vào con đường hẹp của sự vâng phục, con đường dẫn đến sự sống đời đời. Xin Chúa ban ơn trợ lực, để giữa muôn vàn tiếng gọi của thế gian, chúng con vẫn nhận ra tiếng Chúa, và khi đã nhận ra, xin cho chúng con đủ can đảm và tình yêu để sống trọn vẹn Lời ấy cho đến hơi thở cuối cùng, để ngày sau hết, chúng con cũng được hưởng trọn vẹn mối phúc mà Chúa đã hứa: Phúc thay kẻ lắng nghe và tuân giữ lời Thiên Chúa.

Lm. Anmai, CSsR