Thứ Bảy Tuần XXVIII Thường Niên

 Thánh I-nha-xi-ô An-ti-ô-khi-a, giám mục, tử đạo (Lễ nhớ)

Ai sẽ tuyên xưng Thầy trước mặt người đời

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Lu-ca (Lc 12, 8-12)

Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng: “Thầy nói cho anh em biết: phàm ai tuyên bố nhận Thầy trước mặt thiên hạ, thì Con Người cũng sẽ tuyên bố nhận người ấy trước mặt các thiên thần của Thiên Chúa. Còn ai chối Thầy trước mặt thiên hạ, thì sẽ bị chối trước mặt các thiên thần của Thiên Chúa. Bất cứ ai nói phạm đến Con Người, thì còn được tha; nhưng ai nói phạm đến Thánh Thần, thì sẽ chẳng được tha. Khi người ta đưa anh em ra trước các hội đường, trước mặt những người lãnh đạo và những người cầm quyền, thì anh em đừng lo phải bào chữa làm sao, hoặc phải nói gì, vì ngay trong giờ đó, Thánh Thần sẽ dạy cho anh em biết những điều phải nói.”

AI SẼ TUYÊN XƯNG THẦY TRƯỚC MẶT NGƯỜI ĐỜI

Hôm nay, Phụng vụ Giáo hội khoác lên mình màu đỏ thắm của sự hy sinh và lòng can đảm phi thường khi chúng ta cử hành lễ nhớ Thánh I-nha-xi-ô An-ti-ô-khi-a, Giám mục và Tử đạo. Trong bối cảnh ấy, lời Chúa Giêsu trong bài Tin Mừng theo thánh Luca vang lên không chỉ như một lời tiên báo, mà còn như một bản hùng ca bi tráng về ơn gọi làm chứng nhân: “Phàm ai tuyên bố nhận Thầy trước mặt thiên hạ, thì Con Người cũng sẽ tuyên bố nhận người ấy trước mặt các thiên thần của Thiên Chúa.” Lời khẳng định ấy vừa mang sức nặng của một thách đố, vừa chứa chan niềm hy vọng cứu độ, đặt mỗi người chúng ta vào một chọn lựa căn bản của đời sống đức tin: Chọn Chúa hay chọn thế gian, chọn sự thật vĩnh cửu hay chọn sự an toàn tạm bợ của thân xác.

Chúng ta đang sống trong một thế giới mà sự “tuyên xưng” thường bị hiểu sai hoặc bị coi nhẹ. Người ta dễ dàng tuyên xưng tình yêu với một thần tượng, tuyên xưng lòng trung thành với một lý thuyết chính trị, hay tuyên xưng sự đam mê với vật chất, nhưng lại ngần ngại, thậm chí sợ hãi khi phải tuyên xưng danh Giêsu. Tại sao lại có nỗi sợ ấy? Bởi vì tuyên xưng Đức Kitô “trước mặt thiên hạ” đòi hỏi một cái giá phải trả. Chúa Giêsu không giấu giếm các môn đệ về viễn cảnh đen tối của những cuộc bách hại: bị đưa ra trước hội đường, trước những người cầm quyền, bị xét xử và bị kết án. Ngài không vẽ ra một viễn cảnh êm đềm của nhung lụa cho những ai theo Ngài, mà là con đường Thập giá hẹp hòi và chông gai. Thánh I-nha-xi-ô An-ti-ô-khi-a mà chúng ta kính nhớ hôm nay là minh chứng sống động nhất cho lời mời gọi này. Ngài là vị Giám mục thứ hai của thành An-ti-ô-khi-a, kế vị Thánh Phêrô, và đã sống trọn vẹn mầu nhiệm “tuyên xưng” ấy bằng chính máu của mình.

Hình ảnh của Thánh I-nha-xi-ô trên đường bị giải về Rôma để chịu án tử hình là một bức tranh tuyệt đẹp về sự tự do nội tâm. Dù tay chân bị xiềng xích, nhưng tâm hồn ngài hoàn toàn tự do thuộc về Đức Kitô. Trong các bức thư gửi cho các giáo đoàn, không hề có một lời than van, oán trách hay sợ hãi. Trái lại, chỉ có một ngọn lửa khao khát cháy bỏng được “trở nên hạt lúa mì của Thiên Chúa, được nghiền nát qua răng của thú dữ để trở thành tấm bánh tinh tuyền của Đức Kitô.” Đó chính là đỉnh cao của việc “tuyên bố nhận Thầy trước mặt thiên hạ.” Ngài không chỉ nhận Thầy bằng môi miệng, bằng những bài giảng hùng hồn, mà bằng chính sự hiện hữu của mình, bằng việc hiến dâng thân xác mình làm của lễ. Đối với Thánh nhân, việc được chết cho Chúa không phải là một tai họa, mà là một vinh dự, là con đường ngắn nhất để đạt đến sự sống thật. Lời Chúa Giêsu hứa: “Con Người cũng sẽ tuyên bố nhận người ấy trước mặt các thiên thần của Thiên Chúa” chính là nguồn sức mạnh vô song nâng đỡ ngài. Hãy tưởng tượng giây phút linh hồn vị tử đạo lìa khỏi xác, ngài được chính Đức Kitô đón nhận và giới thiệu trước triều thần thiên quốc: “Đây là người của Ta, kẻ đã không hổ thẹn vì danh Ta.” Còn vinh quang nào lớn lao hơn thế?

Tuy nhiên, bài Tin Mừng hôm nay cũng đề cập đến một khía cạnh mầu nhiệm và đáng sợ: tội phạm đến Thánh Thần. Chúa nói: “Ai nói phạm đến Thánh Thần, thì sẽ chẳng được tha.” Tại sao lại có một tội không được tha trong khi Thiên Chúa là Đấng giàu lòng thương xót? Các nhà thần học và các Giáo phụ giải thích rằng, tội phạm đến Thánh Thần không phải là một hành vi đơn lẻ do yếu đuối, mà là một thái độ cố chấp khước từ ánh sáng chân lý, một sự đóng kín hoàn toàn của con tim trước tác động của ân sủng. Thánh Thần là Thần Khí của Sự Thật và Sự Sống. Khi một người cố tình coi sự thật là dối trá, coi ánh sáng là bóng tối, và kiên quyết từ chối ơn tha thứ của Thiên Chúa cho đến hơi thở cuối cùng, thì người ấy tự loại mình ra khỏi dòng chảy của lòng thương xót. Sự không được tha thứ không đến từ sự giới hạn quyền năng của Chúa, mà đến từ sự tự do khước từ của con người. Thánh I-nha-xi-ô đã sống đối nghịch hoàn toàn với thái độ này. Ngài mở toang cõi lòng để Thánh Thần hướng dẫn. Ngài nhạy bén với tiếng nói của Thần Khí đến mức ngay cả trong gông cùm, ngài vẫn nghe được tiếng Chúa mời gọi và dạy dỗ ngài những điều phải nói, phải viết cho dân Chúa.

Liên hệ đến đời sống của chúng ta ngày nay, có lẽ chúng ta không phải đối diện với thú dữ trong đấu trường La Mã, không bị điệu ra pháp trường vì đức tin, nhưng chúng ta đang đối diện với những “thú dữ” khác tinh vi hơn. Đó là con thú của chủ nghĩa hưởng thụ, con thú của sự dửng dưng vô cảm, con thú của sự thỏa hiệp với cái xấu để được yên thân. “Tuyên bố nhận Thầy” trong xã hội hôm nay có nghĩa là dám sống thật thà giữa một môi trường gian dối, dám bảo vệ sự sống thai nhi giữa một nền văn hóa sự chết, dám lên tiếng bênh vực người yếu thế dù bị đe dọa đến quyền lợi cá nhân. Mỗi khi chúng ta làm dấu Thánh giá nơi quán ăn đông người, mỗi khi chúng ta từ chối một mối lợi bất chính, mỗi khi chúng ta tha thứ cho kẻ xúc phạm mình vì danh Chúa, là chúng ta đang tuyên xưng Đức Kitô. Đó là cuộc “tử đạo trắng,” cuộc tử đạo không đổ máu nhưng đòi hỏi sự hy sinh liên lỉ từng ngày.

Lời Chúa hôm nay cũng là một lời trấn an đầy yêu thương: “Đừng lo phải bào chữa làm sao… vì ngay trong giờ đó, Thánh Thần sẽ dạy cho anh em.” Nỗi lo sợ lớn nhất của con người thường là sợ mình cô độc, sợ mình không đủ khôn ngoan để đối đáp lại thế gian. Nhưng Chúa Giêsu khẳng định chúng ta không bao giờ chiến đấu một mình. Trong những giờ phút đen tối nhất, khi đức tin bị thử thách, chính Thánh Thần sẽ là trạng sư, là người thầy, là nguồn sức mạnh nội tâm của chúng ta. Thánh I-nha-xi-ô đã cảm nghiệm sâu sắc điều này. Những bức thư của ngài viết trên đường tử đạo chứa đựng một sự khôn ngoan vượt xa trí tuệ loài người, đó là sự khôn ngoan của Thập giá, sự khôn ngoan do Thánh Thần ban tặng. Nếu chúng ta biết phó thác và tin tưởng, Thánh Thần cũng sẽ ban cho chúng ta sự bình an và lời lẽ khôn ngoan để làm chứng cho Chúa trong hoàn cảnh cụ thể của đời mình.

Lạy Chúa, xin ban cho chúng con lòng can đảm của Thánh I-nha-xi-ô, để giữa những ba đào của cuộc đời, chúng con luôn dám ngẩng cao đầu tuyên xưng danh Chúa. Xin cho chúng con đừng bao giờ để lòng mình chai đá trước tiếng nói của Thánh Thần, nhưng luôn mềm mỏng để Ngài uốn nắn và dẫn đưa chúng con đến chân lý vẹn toàn. Xin cho mỗi suy nghĩ, lời nói và việc làm của chúng con đều trở thành lời chứng hùng hồn nhất: Rằng chúng con thuộc về Đức Kitô, hôm nay và mãi mãi. Amen.

Lm. Anmai, CSsR