CHÚA NHẬT: CHÚA BA NGÔI CỰC THÁNH 

Tin Mừng: Ga 3,16-18 

CHÚA BA NGÔI – TÌNH YÊU CỨU ĐỘ BAN TẶNG

Hôm nay, khi toàn thể Giáo Hội hân hoan cử hành Lễ Chúa Ba Ngôi Cực Thánh, chúng ta đứng trước một Mầu Nhiệm vĩ đại, vượt quá mọi khả năng nắm bắt của trí tuệ con người. Mầu Nhiệm ấy không phải là một công thức toán học hóc búa hay một câu đố triết học khô khan, mà là sự mặc khải tuyệt vời về bản chất sâu thẳm của Thiên Chúa: Thiên Chúa là Tình Yêu. Và không có câu Kinh Thánh nào mô tả Tình Yêu ấy cách cô đọng và mạnh mẽ hơn câu Ga 3,16, câu được mệnh danh là “Tin Mừng thu nhỏ”: “Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một…”

Đây chính là chìa khóa để vén mở Mầu Nhiệm Ba Ngôi. Chúng ta không chiêm ngắm Ba Ngôi như ba thực thể cô lập, nhưng như một Cộng Đồng Tình Yêu hằng sống, hằng hoạt động trong lịch sử nhân loại, mà cao điểm là hành vi cứu độ được mặc khải qua Chúa Giêsu Kitô. Mầu Nhiệm Ba Ngôi được in đậm và khắc ghi trong hành động trao ban, hành động của Tình Yêu vô điều kiện.

“Thiên Chúa yêu thế gian.” Câu nói này mở đầu cho toàn bộ thông điệp cứu rỗi. Thế gian mà Thiên Chúa yêu không phải là một nơi chốn hoàn hảo, thuần khiết, hay xứng đáng. Ngược lại, đó là thế gian đã sa ngã, thế gian đầy rẫy tội lỗi, yếu đuối, sự phản bội và sự quên lãng. Tình yêu của Thiên Chúa không phải là một phản ứng đáp lại sự tốt lành của chúng ta, mà là một sáng kiến vô biên, vượt lên trên mọi sự bất xứng của thụ tạo. Tình yêu ấy là agape – tình yêu hiến dâng, tình yêu tìm kiếm lợi ích cho người khác, bất chấp mọi cái giá phải trả.

Hãy thử hình dung sự khác biệt giữa tình yêu nhân loại và tình yêu Thiên Chúa. Tình yêu nhân loại thường mang tính trao đổi: tôi yêu vì bạn yêu tôi, tôi yêu vì bạn tốt với tôi. Nó giới hạn, dễ tổn thương và thường đi kèm với những mong đợi. Nhưng Tình Yêu của Thiên Chúa lại hoàn toàn khác. Người yêu chúng ta ngay cả khi chúng ta là tội nhân, Người yêu chúng ta từ muôn thuở, không cần chúng ta phải chứng tỏ điều gì. Đây là cái gốc, cái nền tảng vững chắc cho niềm hy vọng của chúng ta.

Và Tình Yêu ấy được đo lường bằng hành động: “đến nỗi đã ban Con Một.” Đây chính là hành động định nghĩa nên Thiên Chúa Ba Ngôi. Việc Chúa Cha ban tặng Chúa Con là sự hy sinh tuyệt đối. Chúng ta, những người cha người mẹ, hiểu rõ việc trao ban một đứa con, huống hồ là Con Một yêu dấu. Chúa Cha không ban tặng một thiên thần, một ý tưởng, hay một triết lý, mà ban tặng chính Ngôi Lời nhập thể, Ngôi Hai Thiên Chúa, Đấng đồng bản thể với Người.

Hành động “ban Con Một” này không chỉ là một cử chỉ hào hiệp, mà là sự tự hạ mình đến tột cùng của Thiên Chúa. Chính trong sự “ban tặng” này, chúng ta thấy rõ vai trò của Ba Ngôi. Chúa Cha là Nguồn Tình Yêu, Đấng Cấp Phát. Chúa Con là Sự Mặc Khải Tình Yêu, Đấng được trao ban. Và mục đích của sự trao ban này là để chúng ta nhận được “sự sống muôn đời,” chính là sự sống của Chúa Thánh Thần – Ngôi Ba Thiên Chúa, Tình Yêu kết nối Cha và Con, Đấng đang hoạt động trong lòng chúng ta.

Sự trao ban này là một sự lựa chọn không hề hối tiếc của Thiên Chúa. Người chấp nhận để Con Một mình chịu đựng sự yếu đuối của thân phận con người, chịu sự chế giễu, bị đóng đinh và chịu chết, chỉ để mở ra con đường cứu rỗi cho những kẻ phản bội. Giá trị của ơn cứu độ được đo bằng giá máu của Con Chiên Vô Tội. Không còn món quà nào vĩ đại hơn, không còn bằng chứng nào hùng hồn hơn về Tình Yêu của Thiên Chúa.

Mục đích của sự trao ban này thật rõ ràng: “để ai tin vào Con của Người thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời.” Điều kiện để được hưởng hồng ân này rất đơn giản, đó là tin. Tin không chỉ là một sự chấp nhận về mặt trí óc rằng Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa, mà là một sự cam kết toàn diện của cả cuộc đời, là việc đặt trọn niềm tin cậy, phó thác vào Danh Thánh của Người. Tin là nhận Chúa Giêsu là Con Đường, là Sự Thật và là Sự Sống của mình.

Và phần thưởng cho niềm tin ấy là “sự sống muôn đời.” Sự sống muôn đời mà Chúa Giêsu nói đến không chỉ là sự trường thọ sau khi chết, mà là một chất lượng sống mới, một sự sống thánh thiện ngay từ bây giờ, sự sống được chia sẻ vào chính sự sống vĩnh cửu và sung mãn của Thiên Chúa Ba Ngôi. Đây là sự sống mà chúng ta được đón nhận nhờ ân sủng của Chúa Thánh Thần. Chúng ta được mời gọi bước vào mối tương quan thân mật, yêu thương giữa Cha và Con.

Thế giới thường nhìn nhận Tôn Giáo như một hệ thống luật lệ hà khắc, một khuôn khổ trừng phạt. Nhưng Tin Mừng hôm nay đập tan mọi hình dung sai lầm ấy. Thánh Gioan khẳng định: “Quả thật, Thiên Chúa sai Con của Người đến thế gian, không phải để luận phạt thế gian, nhưng là để thế gian nhờ Con của Người mà được cứu độ.”

Mục đích của Thiên Chúa là cứu độ, không phải luận phạt. Thiên Chúa không phải là một vị thẩm phán hằn học, đang chờ đợi lỗi lầm của chúng ta để trừng phạt. Trái lại, Người là Người Cha nhân hậu, mở rộng vòng tay chờ đón đứa con hoang đàng trở về. Mầu Nhiệm Ba Ngôi là Mầu Nhiệm của Lòng Thương Xót: Chúa Cha yêu thương và khởi xướng; Chúa Con thể hiện và hoàn tất; Chúa Thánh Thần củng cố và biến đổi chúng ta để chúng ta có thể đáp lại tình yêu ấy.

Nếu có sự luận phạt, thì sự luận phạt ấy không phải là ý định đầu tiên của Thiên Chúa, mà là hậu quả tất yếu của sự lựa chọn tự do của con người. “Ai tin vào Con của Người thì không bị luận phạt; nhưng kẻ không tin thì đã bị luận phạt rồi.”

Kẻ không tin đã bị luận phạt không phải vì Thiên Chúa đã kết án, mà vì họ đã tự loại trừ mình ra khỏi nguồn sống. Ánh sáng đã đến thế gian, nhưng họ đã yêu thích bóng tối hơn ánh sáng. Tình yêu vô biên đã được trao ban, nhưng họ đã từ chối món quà ấy. Sự luận phạt, trong bối cảnh này, là một trạng thái tự nguyện cách ly khỏi Tình Yêu, là sự cố chấp khép kín tâm hồn trước Đức Kitô.

Việc chiêm ngắm Chúa Ba Ngôi hôm nay phải đưa chúng ta đến một sự thay đổi trong cách sống. Nếu Thiên Chúa là Cộng Đồng Tình Yêu, thì Giáo Hội cũng phải là cộng đồng yêu thương. Nếu Chúa Cha đã ban Con Một, thì chúng ta cũng phải là những người biết trao ban chính mình. Nếu Chúa Thánh Thần là sự sống, thì chúng ta phải là những người đem sự sống ấy đến cho người khác.

Chúng ta được tạo dựng theo hình ảnh Thiên Chúa Ba Ngôi, nghĩa là chúng ta được tạo dựng để sống trong tương quan, trong sự cho đi và đón nhận. Cuộc sống Kitô hữu không chỉ là một cuộc hành trình cá nhân giữa tôi và Chúa, mà là một cuộc hành trình trong lòng Giáo Hội, trong sự hiệp thông với anh chị em mình. Mọi hành động bác ái, mọi sự tha thứ, mọi nỗ lực xây dựng hòa bình và công lý đều là cách chúng ta bắt chước Tình Yêu Trọn Hảo của Thiên Chúa Ba Ngôi.

Tình yêu ấy không chấp nhận sự chia rẽ, không chấp nhận sự cô đơn. Nó mời gọi chúng ta mở lòng ra, chia sẻ tài năng, thời gian, và cả của cải vật chất của mình. Giống như Chúa Cha đã không giữ lại Con Một cho riêng mình, chúng ta cũng không được giữ lại bất cứ điều gì có thể mang lại sự sống hay niềm hy vọng cho người khác.

Trong cuộc sống thường nhật, chúng ta đối diện với bao nhiêu cạm bẫy của sự ích kỷ, của sự chiếm hữu, và của sự phán xét. Nhưng Tin Mừng này là lời nhắc nhở mạnh mẽ rằng chúng ta được mời gọi trở thành chứng nhân của Tình Yêu Ba Ngôi. Khi chúng ta yêu thương nhau, thế gian sẽ nhìn thấy được khuôn mặt của Thiên Chúa Ba Ngôi. Khi chúng ta tha thứ cho nhau, chúng ta đang phản chiếu lòng thương xót vô bờ của Chúa Cha. Khi chúng ta phục vụ những người nghèo khổ và yếu thế, chúng ta đang nối dài sứ mệnh cứu độ của Chúa Con. Và khi chúng ta sống trong sự hiệp nhất, chúng ta đang để cho Chúa Thánh Thần ngự trị và làm việc.

Chúng ta không bao giờ có thể hiểu hết được Mầu Nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi, nhưng chúng ta có thể sống trọn vẹn Mầu Nhiệm ấy. Sống Mầu Nhiệm Ba Ngôi là sống theo Lời Chúa Giêsu: mến Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn, và yêu người như chính mình. Sống Mầu Nhiệm Ba Ngôi là sống trong bình an, vì biết rằng mình được yêu thương vô điều kiện.

Xin cho chúng ta, nhờ ơn Chúa Thánh Thần, luôn biết chiêm ngắm Tình Yêu sung mãn của Chúa Cha, Đấng đã ban Con Một để cứu độ chúng ta. Xin cho Mầu Nhiệm Ba Ngôi Cực Thánh trở thành nguồn động lực và sức mạnh để chúng ta bước đi trên con đường tin yêu và phó thác, làm chứng cho ánh sáng Tin Mừng giữa một thế giới vẫn còn đang chìm trong bóng tối.

Lm. Anmai, CSsR